روستای کرف

روستای کرف یکی از روستاهای بخش جلگه سنخواست است و در فاصله چند کیلومتری شمال سنخواست واقع شده است و دارای امامزاده‌ای است که در خارج روستا به فاصله‌ی کمی در سمت غربی بر روی تپه‌ای قرار دارد. یکی از آثار تاریخی روستا مسجد کرف می باشد که قدمت آن به دوره ی صفوی می رسد و به‌ عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. باغ های کرف: باغ های کرف اکثرا انگور و گردو می باشند که در تاتی میشه انگیر (engir) و جوز (jaws). اکثر باغ ها دارای دیوار گلی با پرچین می باشد. آب مورد نیاز آبیاری، برای باغهای نزدیک به سرچشمه اصلی که در تاتی سرشمه می گویند از آنجا تامین می شود و آب مورد نیاز برای باغ های نزدیک به او چیشمی (owe chishmi) از از این چشمه تامین می شود. باغ ها در کرف مخصوص یک میوه خاص نیستند. البته انگور روستاهای دربند و کلاته ملاویس خیلی معروفتر هست دقیقا مثل پیاز قلی. باغ های کرف درخت هایی مثل زردآلو، انجیر، انار، گوجه سبز، سیب، توت، شاه توت، آلو … وجود داره ولی خیلی کم. محصولات کشاورزی کرف: بیشترین محصول کشاوری روستای کرف گندم و جو می باشد. البته هنگامی که گندم دیگر به آب نیاز نداشته باشد و یا به اصطلاح از آب افتاد محصولاتی مانند پنبه، لوبیا و عدس نیز کشت می شود. قبلا زیره نیز کشت میشد ولی هم اکنون دیگر کشت نمی شود. آب کشاورزی از سرچشمه روستا تامین می شود که در سال های اخیر و بدلیل کمبود بارندگی سطح آب آن کاهش یافته است. روستای کرف چاه آب ندارد و همچنین زمین های قابل کشت آن بسیار کم می باشد. کشاورزان اغلب در نقاط مختلفی زمین دارند و بنابراین زمین ها بسیار کوچک و به حالت پراکنده از هم می باشد. واحد اندازه گیری بر حسب هکتار نمی باشد و بر حسب من یا به تاتی من( men) می باشد. واحد اندازه گیری آب نیز به تاتی بر حسب دنگ( deng) و حبه (habba) می باشد. از نظر تقسیم بندی روستای کرف به سه قسمت تقسیم میشود. اگر از جاده ورودی روستا تقسیم کنیم قسمت اولی رو به تاتی سرحت سرشمه (Serhate sereshma) گفته می شود، قسمت دوم قسمت مچد(Meched) و بر قلعه (Bare ghela) می نامند. قسمت آخری سرحت او چیشمی (Serhate owe chishmi) میشود. البته این تقسیم بندی بسیار کلی می باشد. کوه بهار روستای کرف: کوه بهار روستای کرف دارای ۲۴۲۵ متر ارتفاع می باشد. بیشتر درختان آن درخت ارس (ors)می باشد. این کوه دارای مکان های زیادی است . تپه گل حصار (gol hasar) روستای کرف: تپه گل حصار به فاصله کمی از جاده ورودی روستا و بعد از آغل های گوسفندان که در تاتی به آن چفت (chaft) می گویند قرار گرفته است. قدمت این تپه طبق اون چیزی که در سایت نوشته به اواخر عصر مفرغ میرسد.این تپه در تاریخ ۱۳۸۹/۱۲/۲۶ و به شماره ثبت ۲۲۲۴۷ در میراث فرهنگی به ثبت رسیده است. تپه گل حصار دارای یک چشمه و باغ انگور و چند درخت سنجد هست. معنی کرف (korf)؟ نام قبلی روستای کرف خراسان شمالی نهضت آباد بوده است. ولی اینکه چرا نام آن به کرف تغییر پیدا کرده و یا اینکه معنی کرف چه هست چیزی نمی دانیم. اگه کلمه کرف رو در سایت گوگل جستجو کنید چند روستای با همین اسم پیدا می کنید. یکی شون روستای کرف در آمل و لاریجان هست که در آنجا کرف رو به (پای کوه) معنا کرده است. شاید معنی کرف خراسان شمالی و بجنورد هم همین باشد روستاهای دیگری به نامهای کرف علیا و کرف لردگان هم هست ولی تلفظ آنها karf هست نه korf. البته کلمه کرف با یک تلقظی دیگر نام نوعی سرخس نیز می باشد.

روستای زوارم

سفر دوستان انواع مختلفی از سفر را امتحان می کنند که یکی از آنها روستا گردی یا گردشگری روستایی است. در این نوع از سفر افراد به قصد دیدار از جاذبه های گردشگری یک روستا وارد آن می شوند که اغلب هدف دیدار از جاذبه های طبیعی و گذران زمان در طبیعت به شمار می رود. در دورانی زندگی می کنیم که اکثر افراد در شهرها زندگی می کنند و نیاز به طبیعت را بسیار در خود احساس می کنند. این موضوع باعث شده است که مردم به سوی طبیعت رهسپار شوند و راه خود را به سمت این مقاصد باز کنند. بسیار از افراد هستند که حتی خانه هایی را در روستاها خریداری می کنند، که از آن به عنوان خانه دوم یاد می شود، و زمان های طولانی را در این خانه ها می گذرانند. لذت بردن از طبیعت زیبا و بهره مندی از آب و هوای پاک روستاها برای بیشتر افراد لذت بخش است. در ایران روستاهای زیادی وجود دارد که مقصدی برای گردشگران به شمار می آیند، یکی از این روستاها که در استان خراسان شمالی و شهرستان شیروان قرار گرفته است، روستای زوارم نام دارد. اگر دوست دارید اطلاعات بیشتری در مورد این روستا داشته باشید به ادامه این مطلب مراجعه کنید.

معرفی روستای زوارم

معرفی روستای زوارم

شهرستان شیروان یکی از شهرستان های تاریخی استان خراسان شمالی محسوب می شود که در منطقه ای خوش آب و هوا قرار دارد. شیروان از شهرستان های مرتفع استان خراسان شمالی به شمار می آید که در درهٔ رود مرزی اترک ما بین کوه‌های کپه‌داغ و آلاداغ جای گرفته ‌است. آب و هوای مطلوب به همراه موقعیت جغرافیایی آن، باعث شده اند که این منطقه از طبیعتی خاص و با شکوه برخوردار باشد. در این شهرستان جاذبه های طبیعی رنگارنگی دیده می شود که یکی از آنها روستای زوارم به حساب می آید. روستای زوارم در میان دره ای قرار گرفته و دور تا دور آن را تپه های بلند احاطه کرده است. برخی از خانه های این روستا در دامنه تپه ها قرار دارند و ساختاری پلکانی را برای آن ایجاده کرده اند. اعتمادالسطنه در سفرنامه خود از این روستا نام برده است و در مورد آن این چنین می نویسد: «در مسیر از دهکده‌ای معتبر عبور کردیم، این دهکده 400 خانوار سکنه دارد و دارای آب‌وهوای خوبی است». اعتمادالسطنه از این روستا با نام دره ارم یاد می کند که هنوز بسیاری از مردم اینجا را با همین نام می شناسند. در این روستا هم آثار تاریخی و هم جاذبه های طبیعی زیادی دیده می شود، که سبب شده اند این روستا به منطقه ای گردشگری تبدیل شود.

موقعیت و جاذبه های گردشگری روستا

موقعیت و جاذبه های گردشگری روستا

دره زوارم از ابتدای این روستا تا 25‌کیلومتر ادامه دارد و در انتها به کوه‌های تخت میرزا در شمال شرق ایران می رسد. در طول این دره می‌توان رودخانه، آبشار، چشمه و حوضچه‌های سنگی متعددی را دید. همچنین مراتع اطراف این دره، همگی سرسبز، زیبا و انبوه هستند. در میان این مراتع، گیاهان دارویی و خوراکی متنوعی رشد می‌کنند. همانطور که در بخش قبل گفتیم این روستا هم جاذبه های طیبعی ناب و هم جاذبه های تاریخی زیبایی دارد. در ادامه به معرفی این جاذبه ها می پردازیم. برای اینکه به طور کامل با جاذبه های گردشگری این روستا بیشتر آشنا شوید این بخش از مجله مستر بلیط را دنبال کنید.

جاذبه های طبیعی

یکی از شاخصه های اصلی روستا وجود جاذبه های طبیعی در کنار آب و هوای بی نظیر این روستا است. همین جاذبه های طبیعی از اصلی ترین دلایل سفر به روستا هستند. برخی از این جاذبه های طبیعی روستا، رودخانه دره زوارم، چشمه یخدان و آبشار، منطقه شخری، دره میم لی، منطقه چقرالنگ، عزیز چنار نام دارند.

رودخانه دره زوارم

این رودخانه در روستا جریان دارد که می توان گفت از دلایل اصلی به وجود آمدن طبیعتی این چنین زیبا در روستا است و از کوه‌های جهان ارغیان موسوم به تخت میرزا سرچشمه می‌گیرد. رودخانه زوارم تا شیرآباد، ورقی، عبدآباد و توده ادامه دارد و در نهایت به رودخانه اترک می‌ریزد و در مسیر خود باغات اطراف و زمین‌های کشاورزی را آبیاری می کند.

جاذبه های طبیعی

منطقه شخری

شخری، محوطه ای ییلاقی در این روستا به شمار می رود که دارای طبیعتی بی نظیر و شگفت /اور است. در این منطقه، صدها باغ بزرگ با درختان گردو وجود دارد و برای رسیدن به آن باید به حدود 15‌کیلومتری روستا رفت. دسترسی به این منطقه از مسیری صعب‌العبور امکان‌پذیر است به همین خاظر افراد کمی به این منطقه می روند.

 دره میم لی

از دیگر جاذبه های طبیعی روستا می توان دره میم لی را نام برد که در آن چندین و چند باغ و چشمه‌سار به وجود دارد. این دره از طبیعی خارق العاده برخوردار است که باعث می شود افراد زیادی به دیدن آن بروند.

چشمه یخدان و آبشار

در مسیر بین منطقه شخری و دره میم لی، جاذبه طبیعی دیگری از این روستا وجود دارد که با نام چشمه یخدان و آبشار شناخته می شود. این آبشار از زیر کوه معروف یخدان بیرون می آید. جالب است بدانید، آبی که از دل این کوه می‌جوشد، یکی از بهترین آب‌ های شرب در جهان به شمار می آید.

منطقه چقرالنگ

منطقه چقرالنگ

منطقه ییلاقی دیگری نیز در این ناحیه وجود دارد که در آن دو چشمه معرف جریان دارد و با نام های قاینار چشمه و قرمز چشمه شناخته می شوند. برای دسترسی به این منطقه باید به ارتفاعات روستا بروید.

 عزیز چنار  

این جاذبه طبیعی یک درخت چنار کهن‌سال است که به علت قدمتی که دارد برای مردم روستا بسیار مقدس است و برای رسیدن به حاجات خود، روی شاخه‌های این درخت پارچه گره می‌ زنند.

جاذبه های تاریخی

همانطور که متوجه شدید این روستا از قدمتی بالا برخوردار و با توجه به تحقیقاتی که در آن صورت گرفته است، تاریخ آن را به دوران ساسانی مربوط می دانند. ارگ قدیمی در این روستا پیدا شده است که قدمتش به زمان ساسانی بر می گردد و در تاریخ ۲۷ بهمن ۱۳۸۷ با شمارهٔ ثبت ۲۴۶۵۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. از دیگر جاذبه های تاریخی روستا می توان به خیرات تپه و تپه پائین ده اشاره کرد. خیرات تپه به عصر مس و سنگ و عصر مفرغ و تپه پائین ده به سده‌ های اولیه دوران‌ های تاریخی پس از اسلام مربوط می شوند.

راه های دسترسی به روستا

راه های دسترسی به روستا

برای اینکه به این روستا برسید باید به 25 کیلومتری شهر شیروان بروید. برای این کار در ابتدا می توانید به شهر شیروان بروید و پس از آن با وسایل حمل و نقل عمومی به این روستا بروید. برای رفتن به شهر شیروان تنها کافی است بلیط اتوبوس شیروان را از مستر بلیط به صورت آنلاین تهیه کنید.

بازدید از روستای زوارم

دیدار از روستا و گشت و گذار در آن رایگان است و برای ورود به آن نیازی نیست هزینه ای را پرداخت کنید. این روستا در هر فصلی زیبایی های مخصوص به خود را دارد بنابراین در هر فصلی از سال تمایل داشته باشید می توانید از آن دیدن کنید. البته اگر می خواهید از آب و هوایی معتدل استفاده کنید بهتر است در فصل بهار و تابستان به آنجا مراجعه کنید.

روستای رویین

روستای رویین یکی از روستاهای هدف گردشگری در شمال شرق ایران است که علاوه بر میراث فرهنگی و میراث طبیعی، زبان مردم روستا نیز دلیلی است تا هر گردشگر اهل فرهنگ را به سوی آن بکشاند.

رویین یا روئین یکی از روستاهای شهرستان اسفراین در استان خراسان شمالی است. اهالی روئین به زبان تاتی سخن می‌گویند. با این‎که از تاریخ اولین سکونت در رویین منابع آنچنانی در دست نیست، با این حال پیشینه آن را به دوره تیموری نسبت می‎دهند. همچنین پیشینه نام روستا را می‎توان در سندی متعلق به سال ۸۳۳ هجری قمری جستجو کرد. شخصی که از منطقه عبور می‎کرده، نام دوازده روستا را آورده که رویین نیز یکی از آن‎ها بوده است.

روستای رویین یک منطقه ییلاقی به حساب می‎آید. آب و هوای معتدل کوهستانی که منجر به سردی و پربرف بودن منطقه در زمستان می‎شود، موقعیتی ییلاقی را برای آن به ارمغان آورده است. از همین رو روستا در فصل تابستان به تفرجگاه ساکنین شهرهای اطراف به خصوص «بجنورد» و «اسفراین» تبدیل میشود.

روستا در میان دره‌ای سرسبز واقع شده است و معماری پلکانی آن در ترکیب با باغات میوه، معنای واقعی روستا را در ذهن شما تداعی می‌کند.

رویین از جمله معدود روستاهایی است که هنوز که هنوزه، می‎توان کارگاه‎های ساخت تنور و صنعت «کوندی‌سازی» را در آن دید. اما صنایع‌دستی خاص و منحصربه‌فرد روستا «چادرشب‎بافی» است. این هنر که هنوز به همان شیوه سنتی و با دست انجام می‎شود، نام رویین را به عنوان خاستگاه خود بر سر زبان‎ها انداخته‌است. کار تا جایی پیش رفت که در سال ۱۳۸۹ به عنوان اولین روستای نساجی سنتی کشور به ثبت رسید. گفتنی است که اهالی این روستا با ۳۰۰ دستگاه چادرشب بافی مشغول به تولید پارچه چادر شب و اقلام دیگری از جمله حوله و شال هستند.

350 تا 400 نفر از اهالی روستای رویین به طور مستقیم با کار چادرشب‎بافی و نساجی در ارتباط هستند. تهیه نخ، رنگ‌آمیزی، بافت و فروش آن از جمله مواردی است که برای اهالی روستا ایجاد اشتغال کرده است. از همین رو چادرشب‌بافی یا نساجی به سبک کهن و سنتی در روستای رویین مهر اصالت یونسکو را دریافت کرده است و سالانه بیش از 150 هزار متر مربع محصولات نساجی در این روستا تولید می‎شود.

چشمه آب گرم ایوب پیغمبر

چشمه آب گرم ایوب پیغمبر در استان خراسان شمالی و در روستای ایوب پیغمبر واقع شده است. این آب گرم که یکی از جاهای دیدنی بجنورد است، برای شکوفا شدن بیشتر پتانسیل جذب گردشگرش، نیاز به معرفی بیشتری دارد. در این مقاله با ما همراه باشید تا نگاهی به آب گرم ایوب پیغمبر بیندازیم.

نحوه دسترسی

روستای ایوب پیغمبر که در شمال شهر بجنورد قرار گرفته است، حدود ۹۵ کیلومتر با این شهر فاصله دارد. این روستا در دهستان «گیفان» جای گرفته است و برای دسترسی به آن، باید از روستاهای «میانزو» و «حاجی عبدالوهاب» عبور کنید. موقعیت دقیق روستا و آب گرم ایوب پیغمبر را می‌توانید در نقشه زیر مشاهده کنید:

 

نقشه چشمه آب گرم ایوب پیغمبر

 

معرفی چشمه

روستای ایوب پیغمبر با زیبایی‌های طبیعی فراوان به‌عنوان یکی از مقاصد و جاذبه های گردشگری استان خراسان شمالی به شمار می‌آید. البته بدون شک یکی از مهم‌ترین جاذبه‌های طبیعی آن که مورد توجه گردشگران است و برای آن‌ها جذابیت دارد، چشمه آب گرم آن است. چشمه آب گرم ایوب پیغمبر روی یک تپه که ارتفاعی در حدود ۳۰۰ متر از سطح دره گیفان دارد، قرار گرفته است.

چشمه آب گرم اصلی روستا، به‌صورت یک استخر یا حوض چند ضلعی است. در اطراف این استخر حصارکشی‌هایی دیده می‌شوند که برای حفظ امنیت و جلوگیری از سقوط احتمالی افراد و حیوانات در آن ساخته شده‌اند.

آب گرم ایوب پیامبر

عکاس: وحید خادمی 

نکته مهمی که وجود دارد این است که آب همه چشمه‌های این روستا گوگردی است و برای درمان انواع مختلف بیماری‌های پوستی مفید و سودبخش است. به همین دلیل خیلی از مردم با هدف تسکین بیماری‌های پوستی خود نیز به چشمه‌های آب گرم روستای ایوب پیغمبر مراجعه می‌کنند.

دمای آب چشمه اصلی روستای ایوب در حدود ۴۷ درجه سانتی‌گراد است. در نزدیکی چشمه آب گرمی که پیش از این اشاره کردیم، یک چشمه آب سرد نیز وجود دارد که آب آن قابل آشامیدن است. آب این قسمت از گوشه ضلع شمالی وارد استخر آب گرم می‌شود و به همین دلیل سردی آب در آن ناحیه از استخر احساس می‌شود. درمجموع ترکیب چشمه‌های آب گرم و سرد در درون این استخر موجب این شده است که دمای آن به حد متعادلی رسیده و برای یک شنای لذت‌بخش کاملا مطلوب باشد.

مقبره کنار استخر

در کنار استخر آب گرم روستا، یک زیارتگاه کوچک با یگ گنبد طلایی رنگ زیبا خودنمایی می‌کند. ساکنان قدیمی روستا اعتقاد دارند که این مقبره به ایوب پیامبر تعلق دارد و حکایت‌های نیز از آن تعریف می‌کنند. این مقبره با عنوان زیارتگاه حضرت ایوب شناخته می‌شود و به نظر می‌رسد که متعلق به دوران قبل از اسلام است، چراکه در سال ۱۳۳۴ جهت قبر آن را به‌سمت قبله تغییر دادند.گردشگرانی که به قصد چشمه‌های آب گرم به این روستا سفر می‌کنند، می‌توانند پس از شنا در استخر و پاکیزگی بدن‌شان، برای زیارت به این مقبره نیز سری بزنند.

زیارتگاه ایوب پیامبر

تاریخچه و روایت‌ها

تحقیقات حاکی از این است که روستای ایوب که نام قدیم آن حاجی عبدالوهاب بوده است، در حدود ۱۵۰ سال قدمت دارد. در واقع نام روستا به‌دلیل همین زیارتگاهی که منسوب به حضرت ایوب پیامبر است، به روستای ایوب مشهور است.

در مورد چشمه آب گرم روستا و مقبره‌ کنار آن روایت جالبی از قول مردم روستا بیان می‌شود. خیلی از مردم اعتقاد دارند که حضرت ایوب پیامبر زمانی که از این روستا عبور می‌کرده است، دچار بیماری پوستی می‌شود. آنگاه عصایش را در این مکان بر زمین می‌کوبد که به اذن خدا، چشمه آب گرمی شکل می‌گیرد و حضرت ایوب برای رفع آلودگی‌ها و کرم‌های بدن خود و تسکین بیماری خود در این چشمه شفابخش به استحمام می‌پردازد. جالب اینجا است که گویا در اعماق استخر فسیل‌هایی از کرم و سایر جانداران دیده شده است که این خود می‌تواند باور ساکنان روستا در مورد شکل‌ گیری این چشمه آب گرم را تقویت کند!

آب گرم ایوب پیامبر

به‌دلیل همین باورها آب چشمه آب گرم برای مردم این روستا جنبه مقدسی دارد و آن‌ها اعتقاد دارند که افرادی که می‌خواهند در آب شفابخش آن شنا کنند باید با ذکر نام خداوند متعال وارد شوند.

تسهیلات و امکانات

در حال حاضر آب گرم ایوب دارای دو استخر جدا از هم است که یکی از آن‌ها مخصوص استفاده آقایان و دیگری مخصوص استفاده بانوان گرامی است. استخر آقایان در واقع محل اصلی جوشش آب چشمه آب گرم است.

در سال‌های اخیر تلاش شده است تا با قرار دادن تعدادی کانکس در مجاورت این محل گردشگری، امکان اقامت شبانه گردشگران در این مکان فراهم شود، ولی در کل باید ادعا کرد که روستا دارای امکانات اقامتی مناسبی نیست و نمی‌تواند پاسخگوی تعداد زیادی از مسافرین باشد.

آبگرم ایوب پیامبر

زیارتگاه ایوب پیامبر در سمت چپ و کانکس‌های اقامتی در سمت راست

مانع دیگر بر سر راه جذب گردشگر بیشتر، جاده نه چندان مناسب منتهی به این روستا است که ممکن است تعداد کمتری از مردم را برای سفر به روستای ایوب و استفاده از چشمه آب گرم زیبای آن ترغیب کند.

عدم توجه مسئولین استان به افزایش تسهیلات رفاهی در این روستا و بهبود مسیر ارتباطی آن مسئله‌ای است که کمی آزاردهنده است، زیرا روستای زیبای ایوب پیامبر علاوه بر داشتن این چشمه آب گرم، با طیف گسترده‌ای از سایر جاذبه‌های طبیعی خود همچون ارتفاعات زیبا و سرسبز، انواع گیاهان دارویی و خوراکی، تنوع جانوری و گیاهی و همچنین هوای معتدل و دل‌انگیزش، می‌تواند گردشگران زیادی را از سراسر نقاط ایران جذب کند و سهمی مهم در رونق گردشگری استان خراسان شمالی داشته باشد.

قلعه جلال‌الدین

قلعه جلال‌الدین دژ باشکوهی است که در پنج کیلومتری غرب شهرستان گرمه قرار دارد. این قلعه که از جاذبه های گردشگری جاجرم به شمار می‌رود، روی تپه ای نسبتا مرتفع سنگی که حدفاصل گرمه و جاجرم قرار دارد، موقعیت ساخت بنا در بالای کوه، با دیوارها و برج و باروهای مرتفع، قلعه جلال‌الدین را به دژی مستحکم و نفوذناپذیر تبدیل می‌کرد. دژی که شکوه و عظمت آن در حال حاضر نیز با اجرای طرح‌های نوین گردشگری در این محدوده، شوکت و زیبایی خاصی یافته و همه ساله گردشگران بسیاری را به خود جذب می‌کند. قلعه جلال‌الدین از جهت مکانی در وسط جاده گرمه و جاجرم بر بالای کوه مرتفعی قرار گرفته که اطراف آن دشت‌های وسیع قرار دارد. برای دسترسی به این اثر عظیم به جز یک راه باریک از حاشیه چشمه که مستقیما به ورودی قلعه منتهی می‌شود راه دیگری وجود ندارد. و به جز پیاده و یا با اسب امکان دسترسی به آن غیر ممکن است. در گذشته این قلعه دو یا سه طبقه بوده و گفته می‌شود که یک تونل یا راه زیرزمینی مخفی، این قلعه را به شهر جاجرم مربوط می‌ساخت.

 

آبشار اسطرخی (آبشار شارشار)

آبشار اسطرخی که با نام آبشار شارشار نیز شناخته می‌شود، در روستای اسطرخی و در ۲۸ کیلومتری جنوب شیروان قرار دارد و برای بسیاری از گردشگران ناشناخته مانده است. این منطقه برای اتراق گردشگران و مسافران، به‌ویژه در ایام نوروز مناسب است و روستای زیبای اسطرخی از روستاهای گردشگری و کوهستانی به ‌شمار می‌رود. این روستا در دره‌ای نسبتا ژرف قرار دارد که امتداد آن از جنوب به شمال شرقی است و رودخانه‌ای از میان دره و روستا می‌گذرد. آب آبشار اسطرخی که بلندترین آبشار منطقه و از جاهای دیدنی شیروان محسوب می‌شود، از بین درختان بزرگ و تنومند سپیدار، بید و گردو ریزش می‌کند و به علت برخورد با موانع سنگی به صورت ابری سفید درمی‌آید. بر بالای آبشار نیز آسیاب آبی قدیم و مخروبه‌ای قرار دارد.

دره بازخانه

دره بازخانه يكی از جاذبه های گردشگری بجنورد و از آبادترين و زيباترين دره‌های اطراف این شهر است كه از روستای درصوفيان واقع در جنوب شرقی بجنورد آغاز می‌گردد. چشمه‌های متعدد آب و باغ‌های ميوه و درختان گردو از مشخصات اصلی اين مسير است. از جاذبه‌های این دره می‌توان به مسیر‌های کوتاه سنگنوردی و آرامگاهی زیارتی معروف به خاتون قیامت اشاره کرد.

آبشار حمید (حمد) بجنورد

آبشار حمید بجنورد با ارتفاع ۲۵ متر از جاذبه های گردشگری بجنورد است و در ۷ کیلومتری بجنورد در روستایی با همین‌نام قرار دارد. آب این آبشار از روستای آبچور سرچشمه می‌گیرد و پس از چندین کیلومتر و عبور از مناطق مختلف در کوهستان‌های حمید جلوه‌ای از زیبایی طبیعت را به رخ بینندگان خود می‌کشد. این آبشار در انتهای دره‌ای پیچ در پیچ صخره‌ای قرار گرفته است و ریزش آب از دو ستون سنگی ۲۵ متری، آهنگی زیبا از نغمه طبیعت را به گوش مخاطبان می‌رساند. چشمه جوشان و حوضچه‌های سنگی کوچک فراوانی در میان و اطراف دره ایجاد شده که آب گوارا و خنکی را پیشکش گردشگران می‌کند.

نارین قلعه جاجرم

دیواره‌های نارین قلعه جاجرم

عکس‌ از گوگل‌مپ | عکاس: محمد جهان‌بخشی

نارین قلعه جاجرم از جاهای دیدنی استان خراسان شمالی است و در کنار دروازه قدیم جاجرم و جوین و جنب حمام قدیمی شهر در شمال غربی مسجد جامع و در ابتدای خیابان زیارتگاه خواجه مهزیار قرار دارد.

مسیر دسترسی به نارین قلعه جاجرم

برای دسترسی به نارین قلعه جاجرم از میدان امام خمینی (ره)‌ در مرکز شهر جاجرم، وارد خیابان رجایی شوید. در میانه‌های این خیابان، به‌سمت راست و خیابان پانزده‌ خرداد وارد شوید. ورودی محوطه نارین قلعه در این خیابان نمایان است.

درباره نارین قلعه جاجرم

فضای داخلی نارین قلعه جاجرم

عکس‌ از گوگل‌مپ | عکاس: محمد جهان‌بخشی

نارین قلعه یکی از آثار کمتر‌شناخته‌شده شهر جاجرم محسوب می‌شود که به‌واسطه مدیریت ناکارآمد، روی به‌ویرانی نهاده است. این قلعه یکی از قدیمی‌ترین قلعه‌های شمال‌شرق فلات ایران به شمار می‌آید و با قدمتی چندهزارساله، اهمیت زیادی در مطالعه تاریخ طولانی منطقه داشته است. این اثر از جاهای دیدنی جاجرم است و در تاریخ سوم بهمن ۱۳۵۶ با شماره ثبت ۱۵۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید.

تاریخچه نارین قلعه جاجرم

بقایای ظروف تاریخی در نارین قلعه جاجرم

عکس‌ از گوگل‌مپ | عکاس: محمد جهان‌بخشی

بنا بر برخی منابع، قدمت نارین قلعه جاجرم به پنج‌هزار سال می‌رسد و متعلق به حاکمان محلی این خطه بوده است. سیاحانی که در قرون اخیر از جاجرم عبور کرده‌اند، هر یک از این قلعه توصیف‌هایی ابراز داشته‌اند. این امر از ثباتی همیشگی در این قلعه حکایت دارد. بی‌شک ساکنان جاجرم در این دوره‌ها به‌دنبال آرامش و امنیتی بوده‌اند که جز در پناه دیوارهای بلند این قلعه فراهم نمی‌آمد. خاور بی‌بی شادلو (خواهر یارمحمدخان سهام‌الدوله، حکمران بجنورد معاصر با ناصرالدین شاه و مظفرالدین شاه قاجار) در سفرنامه خویش شرحی از این قلعه آورده‌ است.

این قلعه در اواخر حکومت محمد شاه و اوایل حکومت ناصرالدین شاه قاجار هنوز سالم بود و مورد استفاده قرار می‌گرفت. در فاصله زمانی حکومت محمد شاه تا سفر «کلنل ییت» به جاجرم، تغییرات زیادی به وجود آمد و نارین قلعه خراب و به تلی از خاک تبدیل شد. اخیرا شهرداری جاجرم اقدام به ایجاد پارک روی تپه کرده است. با حفاری‌های غیرمجاز اطراف تپه موفق به کشف ظروف و اشیا فراوان عتیقه از دوران قبل از اسلام و بعد از اسلام شده‌اند.

چارلز ادوار ييت در کتاب «سفرنامه خراسان و سيستان» در مورد این قلعه می‌نويسد:

در وسط جاجرم یک تل خاک عظیم به ارتفاع ۲۱ تا ۲۴ متر هست که بقایای ارک شهر قدیمی محسوب می‌شود و به آن نارین قلعه می‌گویند. روی این خاک بقایای دیوارها و برج‌های قدیمی به چشم می‌خورد؛ اما از آن‌ها نمی‌شود به‌شکل و چگونگی آرایش این شهر و استحکامات آن پی برد؛ زيرا بلافاصله در پایین دست آن‌ها و در دل خاک باقی‌مانده‌های دیگری از این دیوارها و برج‌ها قرار گرفته است.

معماری نارین قلعه جاجرم

دیواره خارجی نارین قلعه جاجرم

عکس‌ از گوگل‌مپ | عکاس: محمد جهان‌بخشی

این تل که ارتفاعش در حدود ۲۵ متر است، بقایای ارگ یا قلعه‌ای قدیمی است که امروزه در بعضی نقاط آن آثاری از بقایای برج و بارو را می­‌توان دید. پلان قلعه که روی تپه‌­ای مصنوعی بنا شده بود، بیضی شکل است و در گذشته، دور آن را خندقی فرا گرفته بود. محیط نارین قلعه در حدود ۳۶۰ متر و طول اقطار آن ۱۲۵ و ۱۰۰ متر است.

 نکات بازدید از نارین قلعه جاجرم

ورودی نارین قلعه جاجرم

عکس‌ از گوگل‌مپ | عکاس: محمد جهان‌بخشی

  • هنگام بازدید از نارین قلعه، از هل دادن دیواره‌ها و تکیه به آن‌ها خودداری کنید و وارد فضاهای مسقف نشوید.
  • به‌دلیل نبود نورپردازی در نارین قلعه، بازدید خود را به روشنایی روز محدود کنید.
  • در برخی ایام، اطراف محوطه نارین قلعه غرفه‌های صنایع دستی و سوغات دایر است.
  • بازدید از نارین قلعه جاجرم رایگان است.

جاهای دیدنی اطراف نارین قلعه جاجرم

قلعه جلال‌الدین

قلعه جلال‌الدین یکی از دژ‌های مرتفع و نفوذ‌ناپذیر شمال خراسان محسوب می‌شد که قدمت آن به دوره خوارزمشاهیان بازمی‌گردد. این قلعه هم‌اکنون کاربری موزه‌‌ای دارد و در تاریخ سوم بهمن ۱۳۵۶ با شماره ثبت ۱۵۷۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌ است.

پناهگاه حیات وحش میاندشت

  • آدرس: استان خراسان شمالی، ‎ ۱۰ کیلومتری جنوب شرقی جاجرم (مشاهده در نقشه)

پناهگاه حیات‌وحش میاندشت از جاذبه‌های گردشگری جاجرم به شمار می‌رود که در مناطق استپی این شهرستان واقع شده است. این منطقه که در ۱۰ کیلومتری جنوب شرقی این شهرستان قرار دارد، دارای وسعتی معادل ۸۴,۴۳۵ هکتار است. جانورانی مانند روباه معمولی، خرگوش، آنقوت، هوبره، گوسفند وحشی، گرگ، گراز، طرلان، سارگپه پابلند، عقاب شاهی، دلیجه، انواع موش دوپا، سیاه‌گوش، گربه دشتی، گربه پالاس، پلنگ، کفتار راه‌راه، شغال، تشی، زرده ‌بر و خارپشت برانت در این منطقه حفاظت‌شده زندگی می‌کنند.

 

پرسش‌های متداول

نارین قلعه جاجرم کجاست؟

نارین قلعه در  استان خراسان شمالی، جاجرم، خیابان ۱۵ خرداد قرار دارد.

قدمت نارین قلعه جاجرم چقدر است؟

پنج‌هزار سال

هزینه بازدید از نارین قلعه جاجرم چقدر است؟

بازدید از نارین قلعه جاجرم رایگان است.

جاهای دیدنی اطراف نارین قلعه جاجرم کدامند؟

قلعه جلال‌الدین و پناهگاه حیات وحش میاندشت

چهارطاقی تیموری

بنای چهارطاقی تیموری که از مکان های دیدنی استان خراسان شمالی محسوب می‌شود، یک بنای ۸ ضلعی است که شباهت بسیاری به یک مقبره دارد. بسیاری براین عقیده‌اند که مقبره مربوط به امیرتیمور بوده است و علت این امر را تاریخی می‌دانند که در سنگ نوشته قبر آمده که سال ۷۵۸ هجری قمری یعنی دوره حاکمیت تیمور را نشان می‌دهد. بنای چهارطاقی دارای سنگ قبری سیاه رنگ و ساده است. نوشته روی سنگ قبر از بین رفته و تنها به سختی می‌توان نام عید خواجه را از آن خواند. با رجوع به منابع تاریخی عصر تیموری مشخص می‌شود که عیدخواجه نام یکی از بزرگان و سرداران دوره تیموری است. طبق سند، به نظر می‌رسد که مقبره چهارطاقی مربوط به عیدخواجه است. به‌طور کلی بنا دارای تاریخ مشخصی نیست و نظرات در مورد آن متفاوت است. بنای چهارطاقی دارای سردابه‌ای است که در عمق ۱٫۵ متری از سطح فعلی زمین است. چون ساخت سردابه‌ها در دوره ایلخانان بیشتر گزارش شده است؛ برخی براین عقیده‌اند که بنا ممکن است در دوره ایلخانان ساخته شده باشد.

مقبره عید خواجه

موقعیت مقبره

مقبره چهارطاقی که از جاهای دیدنی شیروان به شمار می‌رود، در ۶ کیلومتری شهر شیروان و ۳ کیلومتری جاده آسفالته، در مجاورت روستای زیارت قرار دارد و در قسمت شمال شرقی مقبره امام‌زاده حمزه رضا قرار گرفته است. مقبره تیموری شیروان، در زیر، دارای نقب‌هایی به طرفین است که این نقب‌ها وسعت بسیاری را در برمی‌گیرد.

معماری مقبره

آرامگاه چهارطاقی به‌صورت ۸ ضلعی، از خشت ساخته شده و با چوب مستحکم شده است. بنا از بیرون دارای طاق نماهایی است که پوشش جناقی دارند و با آجرچینی خفته راسته در قسمت ساقه گنبد تزیین شده‌اند. درهای ورودی بنا بسیار بزرگ هستند و هر کدام در حدود ۲ متر ارتفاع دارند. برای زیر و روی درها، نورگیری به عرض خود درها تعبیه شده است. مقبره همچنین دارای گنبدی است که ارتفاع آن از قسمت فوقانی ۲٫۵ متر و ارتفاع آن تا زیر گنبد ۴٫۲۸ است. تصویر زیر نمایی از مشبک پنجره‌های آرامگاه را نشان می‌دهد.

پنجره بنای چهارطاقی

برای تزیین فضای درون بنا، در ساقه گنبد آجر به‌صورت عمودی و افقی به کار رفته و بدنه خارجی گنبد نیز با روش آجر چینی دو رجه ساخته شده است. قسمت داخلی بنا به‌صورت چهارگوشه است. فضای درون بنا از پوشش گچ است و تقاطع اضلاع آن از گچبری و بالای سردر، دور تا دور به رنگ فیروزه‌ا‌ی گچ‌بری و کتیبهنویسی شده است.

گچ بری ارامگاه چهاطاقی تیموری

امروزه بیشتر قسمت‌های کتیبه‌ها از بین رفته‌اند. بنا در سال ۱۳۵۶  یکبار مرمت شده و این مرمت به شکل بنا بسیار آسیب‌زده است. همچنین در سال‌های ۸۶ و ۸۸ نیز تعمیراتی برای مقابله با ریزش در آن صورت گرفت. بنا در سال ۱۳۸۰ در فهرست آثار ملی قرار گرفت.

بنای چهارطاقی

این بنا یکی از بناها و آثار تاریخی و معماری شهر شیروان در خراسان شمالی است که هر ساله گردشگران بسیاری از ان دیدن می‌کنند.